जळगाव (प्रतिनिधी) दुध संघातील बी ग्रेडच्या तूपापासून लहान मुलांमध्ये प्रचंड आवडीचे असलेले राजमलाई चॉकलेट बनवत असल्याचे समोर आले आहे. विशेष म्हणजे बी ग्रेडचे तूप मानवी आरोग्यासाठी हानिकारक असल्याचे माहित असूनही त्याचा गोरखधंदा सुरु असल्याची धक्कादायक माहिती पोलीस तपासात समोर आली आहे. आता या प्रकरणात जळगाव ‘एफडीआय’ अर्थात अन्न व औषध प्रशासन विभाग अॅक्शनमोडवर आला आहे. दुसरीकडे ‘एफडीआय’च्या कायद्यात ‘ग्रेड’ला मान्यताच नसल्याची धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. त्यामुळे दुध संघ ‘बी ग्रेड’ म्हणून तूप कोणत्या कायद्याच्या आधारे विकत होते?, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
दुध संघात चौकशीसाठी जाणार
दूध संघातील अपहारप्रकरणी दाखल असलेल्या गुन्ह्यात आतापर्यंत शहर पोलिसांनी सहा जणांना अटक केली आहे. यातील रवी मदनलाल अग्रवाल (रा. अकोला) आणि चंद्रकांत मोतीराम पाटील उर्फ सी.एम. पाटील (जळगाव) यांना अटक केल्यानंतर न्यायालयात हजर केले असता दोघांना १९ नोव्हेंबरपर्यंत पोलीस कोठडीत सुनावण्यात आली आहे. दरम्यान, यातील अग्रवाल हे दुध संघातील ‘बी ग्रेड’च्या तूपापासून लहान मुलांमध्ये प्रचंड आवडीचे असलेले राजमलाई हे चॉकलेट बनवत असल्याचे समोर आले आहे. विशेष म्हणजे बी ग्रेडचे तूप मानवी आरोग्यासाठी हानिकारक असल्याचे माहित असूनही त्याचा गोरखधंदा सुरु असल्याची धक्कादायक माहिती पोलीस तपासात समोर आली आहे. याप्रकरणात आता एन.जे.पाटील यांनी तक्रार केल्यानंतर जळगाव ‘एफडीआय’ यांनी कारवाई करायला सुरुवात केली आहे. जळगाव एफडीआयचे पथक दुध संघात चौकशीला जाणार आहे.
नमुण्यांसह बिलबुकही तपासणार
याप्रकरणात आता एन.जे.पाटील यांनी तक्रार केल्यानंतर जळगाव ‘एफडीआय’ यांनी कारवाई करायला सुरुवात केली आहे. त्यानुसार जळगाव विभागाचे सहाय्यक आयुक्त संदीप पतंगे यांच्या सुचनेनुसार अन्न सुरक्षा अधिकारी सुवर्णा महाजन आणि राम भरकड हे दुध संघात चौकशीसाठी जाणार असल्याची माहिती जळगाव विभागाचे सहाय्यक आयुक्त संदीप पतंगे यांनी दिली आहे. जळगाव ‘एफडीआय’चे ऑक्टोंबर पासूनची बिले तपासणार असून तूप नेमकं कुणा आणि काय दराने विक्री केले?, याबाबतची कागदपत्र ताब्यात घेणार आहे. तूप हे बाजारभावाप्रमाणे विक्री झालं की, कमी-जास्त दराने दिलं गेलं ? याबाबतची दस्तऐवज ‘एफडीआय’ ताब्यात घेणार आहे. तसेच तूप, बटरचेही नमुने घेतले जाणार आहेत.
एफडीआय’च्या कायद्यात ‘ग्रेड’ला मान्यताच नाही !
‘एफडीआय’च्या कायद्यानुसार खाद्य पदार्थाला कोणताही ग्रेड नसतो. पदार्थ फक्त खाण्यास योग्य की अयोग्य?, असेच वर्गीकरण असते. त्यामुळे जळगाव दुध संघाने तुपाचे ए आणि बी ग्रेड कसे बनवले?, हा प्रश्न उपस्थित होत आहे. कधी कधी व्यापारी आपल्या मालाचे ग्रेड आपल्या स्तरावर ठरवतो. परंतू दुध संघा सारख्या संस्थेला असे अधिकार आहेत का?, असा कायदेशीर प्रश्न उपस्थित होत आहे.
ग्रेड नाही, फक्त खाण्यास योग्य की अयोग्य
‘एफडीआय’ खाद्य पदार्थाचे नमुने घेऊन शासकीय प्रयोग शाळेत पाठवते. प्रयोग शाळेचा अहवाल आल्यानंतर तो पदार्थ मानवी आरोग्याच्या दृष्टीने खाण्यास योग्य की, अयोग्य हे ठरवेल जाते. त्यामुळे दुध संघातील तुपाच्या बाबतीतही हेच होणार असल्याचे तज्ञांचे म्हणणे आहे. नुमुने घेतलेल्या पदार्थात गुणवत्ता कमी प्रमाणात आढळली. परंतू तो खाण्यास योग्य असल्यास गुणवत्तेची कमतरता म्हणून संबंधिताला दंड आकाराला जातो. तर अखाद्य असल्यास ‘एफडीआय’ चार्जशीट दाखल करते, त्यानुसार तीन वर्ष कारावास आणि दंड असे शिक्षेचे स्वरूप असते.
केंद्रीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरणच्या अहवालाचीही प्रतीक्षा !
आमदार मंगेश चव्हाण यांनी भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (Food Safety and Standards Authority of India)कडे जळगाव दुध संघाशी सम्बन्धित तक्रार केली होती. त्यानुसार १७ ऑक्टोंबर रोजी केंद्रीय अन्न सुरक्षा अधिकारी रुपाली डोळस आणि तांत्रिक अधिकारी दादासाहेब विश्वासे या दोन सदस्यीय पथकाने दुध संघात तब्बल १० ते ११ तास चौकशी केली होती. या पथकाने तूप आणि बटरचे सॅम्पल नेले होते. त्यांच्या अहवालाचीही प्रतीक्षा लागून असून ते नेमकं काय कारवाई करतात? याकडे देखील अनेकांचे लक्ष लागून आहे. दरम्यान, जळगाव दुध संघ हा केंद्रीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरणाच्या अधीन आहे. त्यामुळे राज्याच्या एफडीआयच्या अधिकार क्षेत्रात येत नाही. परंतू दुध संघातील अखाद्य तुपाच्या माध्यमातून चॉकलेट बनविण्याचा गोरख धंदा उघडकीस आल्यामुळे आता जळगाव ‘एफडीआय’देखील कारवाई करणार आहे.
